Europa heeft geen gebrek aan innovatie. Wel aan het vermogen om die innovatie snel genoeg om te zetten in economische waarde. Met de nieuwe European Innovation Act wil de Europese Commissie daar verandering in brengen. Een belangrijk onderdeel van het voorstel is een nieuwe kijk op intellectuele eigendom: van een instrument om innovatie te beschermen naar een asset die ook kan bijdragen aan financiering, commercialisering en groei.
Op 9 september 2026 presenteerde de Europese Commissie haar voorstel voor de European Innovation Act. De ambitie is duidelijk: innovatieve Europese bedrijven moeten hun ideeën gemakkelijker kunnen ontwikkelen, financieren en opschalen binnen Europa. Volgens de Europese Commissie kan het pakket onder meer jaarlijks tot €10,2 miljard aan bijkomende financiering helpen ontsluiten.
Van Europese innovatie naar Europese groei
Europa behoort wereldwijd tot de sterkste regio’s op het vlak van onderzoek, wetenschap en technologie. Toch worden veel Europese innovaties uiteindelijk elders gecommercialiseerd of opgeschaald.
Dat is precies de kloof die de European Innovation Act wil verkleinen:
Onderzoek → innovatie → intellectuele eigendom → financiering → commercialisering → groei
Vandaag ligt de nadruk in veel bedrijven vooral op het beschermen van een uitvinding, merk of design. De Europese Commissie wil IP nadrukkelijker bekijken als een economische waarde die kan worden ingezet om groei te financieren en innovatie naar de markt te brengen.
IP wordt meer dan bescherming
Een van de opvallendste onderdelen van het voorstel is de ontwikkeling van een gemeenschappelijk Europees kader voor de waardering van intellectuele eigendom.
Dat is belangrijk omdat de economische waarde van een patent vandaag niet altijd eenvoudig kan worden vastgesteld. Voor een bank, investeerder of andere financier is een patent bovendien veel minder tastbaar dan bijvoorbeeld vastgoed, machines of financiële activa.
De European Innovatie Act wil die situatie verbeteren.
Een betere en meer uniforme waardering van IP kan ertoe leiden dat ondernemingen hun intellectuele eigendom gemakkelijker kunnen gebruiken bij:
- financieringsrondes;
- gesprekken met investeerders
- IP-backed financing;
- licentieovereenkomsten;
- verkoop of overdracht van technologie;
- strategische samenwerkingen;
- M&A en due diligence.
Daarmee ontstaat een interessante verschuiving:
Een patent is niet alleen een juridisch beschermingsrecht. Het kan ook een bedrijfsmiddel met economische waarde zijn.
Een Europese markt voor intellectuele eigendom
De Commissie stelt daarnaast een digitale Europese marktplaats voor intellectuele eigendom voor. Die moet kopers en verkopers van IP beter met elkaar verbinden.
Dat kan bijvoorbeeld relevant zijn voor een technologie die een onderneming zelf niet verder wil ontwikkelen, maar waarvoor elders in Europa wel een commerciële toepassing bestaat.
Een betere Europese infrastructuur rond IP kan daarmee een nieuwe dynamiek creëren rond licensing, technology transfer en IP commercialisatie.
Ook voor KMO’s is dit relevant
De discussie over innovatiebeleid wordt vaak geassocieerd met universiteiten, high-techbedrijven en grote R&D-organisaties. Maar de potentiële impact is veel breder.
Ook een KMO kan beschikken over een waardevolle IP-portefeuille:
- een eigen technologie;
- een patentportfolio;
- een sterk merk;
- geregistreerde designs;
- software en knowhow;
- exclusieve technologie onder licentie.
De vraag wordt dan niet langer alleen: “Is onze innovatie voldoende beschermd?”
Maar ook: “Welke economische waarde zit er in onze intellectuele eigendom en hoe kunnen we die waarde beter benutten?”
Dat vraagt om een meer strategische benadering van IP.
Van IP bescherming naar IP strategie
Voor bedrijven betekent deze ontwikkeling dat IP steeds minder als een afzonderlijk juridisch domein kan worden bekeken.
Een goede IP-strategie begint bij de bedrijfsstrategie:
- Welke technologie ontwikkelen we?
- Welke markten willen we bedienen?
- Welke innovaties zijn strategisch belangrijk?
- Welke concurrenten moeten we voorblijven?
- Welke IP willen we zelf exploiteren?
- Welke IP kunnen we licentiëren?
- Welke IP kan bijdragen aan de financiering van onze groei?
Daarmee verschuift de rol van IP van bescherming achteraf naar strategische ondersteuning van de onderneming.
Wat betekent dit voor bedrijven?
De European Innovation Act is vandaag nog een voorstel van de Europese Commissie en moet nog het Europese wetgevingsproces doorlopen. Het is dus geen nieuwe verplichting waar ondernemingen onmiddellijk aan moeten voldoen. Toch is de richting al zeer duidelijk.
Bedrijven doen er dus goed aan om hun IP-portefeuille niet uitsluitend te bekijken vanuit het perspectief van registratie en bescherming, maar ook vanuit het perspectief van waardecreatie.
Een aantal vragen wordt daarbij steeds relevanter:
- Welke intellectuele eigendom hebben we eigenlijk?Veel bedrijven hebben een grotere IP-portefeuille dan ze zelf beseffen.
- Welke IP is strategisch belangrijk?Niet elk patent of merk heeft dezelfde economische betekenis.
- Hoe sterk is onze bescherming?Bescherming moet aansluiten bij de markten, technologie en concurrentiestrategie.
- Welke IP kan worden gecommercialiseerd?Niet alle technologie hoeft noodzakelijk zelf te worden geëxploiteerd.
- Welke IP kan bijdragen aan financiering of bedrijfswaarde?Een goed opgebouwde en gedocumenteerde IP-portefeuille kan steeds relevanter worden in gesprekken met investeerders en financiers.
Een interessante evolutie voor IP
De European Innovation Act kan daarmee een belangrijke verandering in de Europese IP-markt versnellen.
De traditionele IP-keten was vooral:
uitvinden → beschermen → beheren → verdedigen
De nieuwe Europese visie schuift op naar:
uitvinden → beschermen → waarderen → financieren → commercialiseren → groeien
Dat is een fundamenteel andere manier om naar intellectuele eigendom te kijken.
Voor innovatieve bedrijven betekent dit dat IP niet alleen een schild tegen concurrenten kan zijn, maar ook een hefboom voor groei.
Precies daar ligt een belangrijke opportuniteit: bedrijven die vandaag al strategisch nadenken over hun intellectuele eigendom, zullen beter voorbereid zijn op een Europese economie waarin innovatie, IP en financiering steeds sterker met elkaar verbonden worden.
Oryon volgt de verdere ontwikkeling van de European Innovation Act en de impact ervan op de Europese IP-praktijk op de voet. Onze IP-specialisten bekijken graag samen met jou welke je intellectuele assets zijn en hoe je deze niet alleen kan laten beschermen maar ook waarderen en commercieel inzetten.
